Haksız tahsil edilen verginin geç iadesinde faiz ödenmemesi nedeniyle mülkiyet hakkının ihlali

Hukuka aykırı olarak tahsil edilen verginin, uzun süre sonra ve enflasyon karşısında değer kaybına uğramış biçimde faizsiz iadesi, kişiye orantısız bir külfet yükleyerek mülkiyet hakkını ihlal eder. Kamu yararı ile birey menfaati arasındaki adil dengenin korunması gerekir.

Başvuru, hukuka aykırı olarak tahsil edilen verginin uzun bir süre sonra ve herhangi bir faiz işletilmeksizin iade edilmesi nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir. Anayasa'nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkı, kişinin malvarlığına yönelik müdahalelerin kamu yararı amacı taşımasını ve ölçülü olmasını gerektirir. Kamu makamlarınca tahsil edilen bir verginin sonradan hukuka aykırı bulunarak iadesine karar verilmesi hâlinde, söz konusu tutar başvurucunun mülkü kapsamındadır. Mülkiyet hakkına yapılan müdahalenin ölçülü sayılabilmesi için, başvurucuya şahsi olarak aşırı bir külfet yüklenmemesi, kamu yararı ile bireyin temel hakkının korunması arasında adil bir dengenin gözetilmesi gerekir. Somut olayda, başvurucudan haksız biçimde tahsil edilen verginin önemli bir süre geçtikten sonra iade edildiği, ancak bu süre zarfında paranın enflasyon karşısında uğradığı değer kaybını telafi edecek herhangi bir faiz veya güncelleme uygulanmadığı görülmektedir. Değer kaybının karşılanmaması, başvurucuya orantısız bir külfet yüklemekte ve adil dengeyi başvurucu aleyhine bozmaktadır. Bu nedenlerle Anayasa'nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiğine ve yeniden yargılama yapılmasına karar verilmiştir.