Maddi Tazminat

Maddi tazminat, hukuka aykırı bir fiil veya sözleşmeye aykırılık sonucu, zarar görenin malvarlığında oluşan azalmanın para ile karşılanmasıdır. Amaç, zarar göreni mümkün olduğunca zararın doğmasından önceki duruma getirmektir (zararın giderilmesi ilkesi).

Kapsamı

• Fiili zarar: Malvarlığındaki fiili azalma (örneğin onarım gideri, tedavi masrafı).
• Yoksun kalınan kâr: Olay olmasaydı elde edilecek, ancak edinilemeyen kazanç.

Belirlenmesi

Tazminatın kapsamı, zararın miktarı ve kusurun ağırlığı gözetilerek hâkim tarafından belirlenir. Zararın miktarı tam olarak ispatlanamıyorsa, hâkim olayların olağan akışını ve zarar görenin önlemlerini dikkate alarak zararı hakkaniyete göre takdir eder. Tazminattan indirim yapılabilecek hâller:

• Zarar görenin birlikte kusuru (müterafik kusur).
• Zarara razı olma veya zararı doğuran ya da artıran davranış.
• Borçlunun ağır olmayan kusuru ve tazminatın onu yoksulluğa düşürecek olması gibi hakkaniyet sebepleri.

Ödenme biçimi

Tazminat kural olarak toptan ödenir; ancak sürekli iş göremezlik veya destekten yoksun kalma gibi hâllerde irat (dönemsel gelir) biçiminde de hükmedilebilir.

Somut örnek: İş kazasında yaralanan işçiye, tedavi giderleri (fiili zarar) ile çalışamadığı dönemin ücret kaybı (yoksun kalınan kâr) maddi tazminat olarak ödenir.