Haksız Rekabet

Haksız rekabet, rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına aykırı davranışlar ile ticari uygulamalardır. Türk Ticaret Kanunu m.54-63'te düzenlenmiştir. Amaç, bozulmamış ve dürüst rekabetin sağlanmasıdır (TTK m.54).

Temel ilke

TTK m.54/2'ye göre, rakipler veya müşterilerle olan ilişkilere etki eden aldatıcı veya dürüstlük kuralına aykırı her türlü davranış haksız rekabet oluşturur. Bu genel hüküm, sayılan örneklerle sınırlı değildir.

Başlıca haksız rekabet hâlleri (TTK m.55)

1. Kötüleme: Başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini yanlış/yanıltıcı beyanlarla kötülemek.
2. Yanıltıcı reklam ve beyanlar: Kendi işletmesi/malları hakkında gerçek dışı, yanıltıcı açıklamalar yapmak.
3. Aldatıcı biçimde müşteri kazanma: Yanıltıcı unvan, işaret kullanmak.
4. Başkasının iş ürünlerinden yetkisiz yararlanma: Taklit, iltibas (karıştırılma) yaratma.
5. Üretim ve iş sırlarını hukuka aykırı ifşa etme.
6. İş şartlarına uymama ve dürüstlük kuralına aykırı işlem koşulları kullanma (haksız genel işlem şartları).

Hukuki sonuçlar (TTK m.56)

Haksız rekabete uğrayan veya uğrama tehlikesi altındaki kişi;

• Tespit (fiilin haksız olduğunun tespiti),
• Men (haksız rekabetin önlenmesi),
• Ref (sonuçların ortadan kaldırılması, düzeltme),
• Maddi ve manevi tazminat davaları açabilir.

Müşteriler, meslek ve ekonomik birlikler de bazı davaları açma hakkına sahiptir. Ayrıca TTK m.62'de haksız rekabet suçları için cezai yaptırımlar öngörülmüştür.

Örnek

Bir rakibin ürününü kamuoyunda asılsız iddialarla kötüleyen ya da tanınmış bir markanın ambalajını taklit ederek müşterileri yanıltan işletme, haksız rekabet hükümleri uyarınca sorumlu tutulur.