Husumet (Taraf Sıfatı)

Husumet (sıfat), bir davada davacı veya davalı olarak yer alabilme konusundaki maddi hukuk ilişkisidir. Yani, dava konusu hak ile taraflar arasındaki bağlantıyı ifade eder. İki yönü vardır:

• Aktif husumet (davacı sıfatı): Dava konusu hakkın gerçek sahibinin davacı olması.
• Pasif husumet (davalı sıfatı): Kendisine karşı dava açılabilecek doğru kişinin davalı olması.

Dava ehliyetinden farkı

Sıfat (husumet), somut uyuşmazlıkta doğru kişilerin taraf olup olmadığıyla ilgilidir; taraf ehliyeti ise, genel olarak davada taraf olabilme yeteneğidir. Bir kişi taraf ehliyetine sahip olsa bile, o davada doğru taraf değilse husumet yokluğu söz konusu olur.

İncelenmesi ve sonucu

Sıfat, dava şartı değil, esasa ilişkin bir husustur. Sıfat yokluğu, davanın esastan reddini gerektirir. Örneğin, alacaklı olmayan birinin açtığı alacak davası (aktif husumet yokluğu) ya da borçlu olmayan birine karşı açılan dava (pasif husumet yokluğu) esastan reddedilir. Mahkeme, sıfatı dosyadan anlaşıldığı ölçüde resen gözetebilir.

Husumetin doğru yöneltilmesinin önemi

Yanlış kişiye karşı açılan dava, esastan reddedileceğinden davacı hem hakkını alamaz hem de yargılama giderlerine katlanır.

Somut örnek: Bir taşınmazın gerçek malikine değil de kiracısına karşı tapu iptali davası açılırsa, kiracıda pasif husumet (davalı sıfatı) bulunmadığından dava esastan reddedilir.