İşçilik Alacakları

İşçilik alacakları, iş sözleşmesinin kurulmasından sona ermesine kadar geçen süreçte işçinin işverenden isteyebileceği parasal hakların tümünü ifade eder. Bu kavram tek bir alacak türünü değil, birden çok kalemi kapsayan şemsiye bir başlıktır.

Başlıca kalemler

• Ücret alacağı: Ödenmeyen aylık ücretler.
• Fazla mesai ücreti: Haftalık 45 saati aşan çalışmaların karşılığı.
• Yıllık izin ücreti: Kullandırılmayan izinlerin sözleşme sonunda ödenmesi.
• Ulusal bayram ve genel tatil (UBGT) ücreti.
• Hafta tatili ücreti.
• Kıdem ve ihbar tazminatı: Koşulları oluştuğunda.

Zamanaşımı

7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile getirilen düzenleme uyarınca kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, kötüniyet tazminatı ve yıllık izin ücreti alacaklarında zamanaşımı beş yıldır. Ücret ve fazla mesai gibi diğer alacaklarda ise genel beş yıllık zamanaşımı uygulanır.

İşçilik alacaklarına ilişkin uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvuru zorunludur. Alacakların ispatında bordrolar, banka kayıtları, tanık beyanları ve işyeri kayıtları önem taşır. Hesaplamada genellikle giydirilmiş brüt ücret esas alınır.